Zmiana pracodawcy a karta pobytu: kiedy zmienić zezwolenie i co zrobić po utracie pracy

Karta pobytu w celu pracy jest przypisana do pracodawcy. W decyzji o zezwoleniu na pobyt czasowy i pracę wskazuje się pracodawcę, stanowisko, minimalne wynagrodzenie, wymiar czasu pracy i rodzaj umowy — art. 118 ustawy o cudzoziemcach. Pracować można wyłącznie na tych warunkach.

Dlatego nowy pracodawca to prawie zawsze zmiana zezwolenia. Nowego zezwolenia się przy tym nie dostaje: zmienia się decyzja, a okres ważności zostaje ten sam.

Poniżej sześć sytuacji, w których znajdują się pracownicy z kartą pobytu w celu pracy: co zrobić, w jakim terminie i na podstawie którego przepisu. Tekst przyda się też pracodawcy, który zatrudnia cudzoziemca albo przejmuje go od innej firmy — obowiązki pracodawcy są w tabelach wskazane osobno. Odnośniki prowadzą do strony źródeł z datą, kiedy przeczytaliśmy przepisy. Wszystkie drogi legalizacji i to, co zrobić na każdym etapie, opisuje strona przeglądowa „Legalizacja pobytu w Polsce”.

W skrócie: zmiana pracodawcy na karcie pobytu w 2026 roku

Jeżeli jesteś pracodawcą i zastanawiasz się, czy wystarczy oświadczenie o powierzeniu pracy, czy potrzebne jest zezwolenie typu A — zobacz artykuł dla pracodawców.

• Nowy pracodawca, inne stanowisko, niższa pensja lub mniejszy wymiar — potrzebna jest zmiana zezwolenia.
• Adres lub nazwa firmy, przejęcie zakładu pracy, więcej godzin z proporcjonalnie wyższą pensją, umowa o pracę zamiast cywilnoprawnej — zmiana nie jest potrzebna, pracodawca zawiadamia wojewodę w ciągu 15 dni roboczych.
• Jak złożyć. Na papierze, do wojewody właściwego ze względu na obecne miejsce pobytu; załącznik nr 1 od nowego pracodawcy; opłata skarbowa 220 zł.
• Termin decyzji. 60 dni według ustawy, ale do 4 marca 2027 roku bieg terminów jest zawieszony.
• Utrata pracy. W ciągu 15 dni roboczych zawiadom wojewodę; przez 30 dni zezwolenia się nie cofa, raz w okresie ważności zezwolenia.
• W trakcie postępowania o zmianę nie wydaje się decyzji o zobowiązaniu do powrotu z powodu pobytu bez dokumentu.
• Karta bez przypisania do pracodawcy — małżeństwo, rodzina, studia, Karta Polaka, polski dyplom — zmiana pracy nie wymaga zmiany zezwolenia.

Czy karta pobytu jest przypisana do pracodawcy: kiedy trzeba zmienić zezwolenie

Podstawa — art. 119 i 120; ten sam katalog jest na stronie MOS o zmianie zezwolenia.

Jeśli warunki się zmieniły, a zezwolenie nie, zezwolenie się cofa: art. 122 wprost wymienia zmianę stanowiska i obniżenie wynagrodzenia bez zmiany zezwolenia.

Sytuacja 1. Chcę przejść do innego pracodawcy

Kolejność:

1. Uzgodnij z nowym pracodawcą wynagrodzenie nie niższe niż minimalne — 4806 zł w 2026 roku przy każdym wymiarze pracy — oraz okres pracy nie krótszy niż pozostały okres ważności zezwolenia: przy krótszym odmówią zmiany, art. 120 ust. 4.
2. Nowy pracodawca wypełnia załącznik nr 1 — przy zmianie jest to formularz papierowy.
3. Wnieś 220 zł opłaty skarbowej — numer konta jest na stronie twojego urzędu wojewódzkiego.
4. Złóż wniosek na papierze do wojewody właściwego ze względu na obecne miejsce pobytu, art. 120a. Wniosku o zmianę nie składa się obecnie przez MOS.
5. Dołącz kopię zmienianej decyzji, świadectwo pracy od poprzedniego pracodawcy, ubezpieczenie przy umowie o dzieło, dokumenty o kwalifikacjach przy zawodzie regulowanym.

Kiedy odmówią zmiany, art. 120 ust. 4–5:

Ile się czeka. Według ustawy do zmiany stosuje się 60 dni na decyzję i 90 dni na odwołanie, art. 120a ust. 3. Ale bieg terminów w sprawach o zmianę zezwolenia u wojewody jest zawieszony do 4 marca 2027 roku, art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy — ten przepis wprost wymienia zmianę zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.

Pieniądze. Przy wnioskach złożonych od 5 marca 2026 roku 220 zł nie jest zwracane w razie odmowy lub umorzenia postępowania, art. 120c.

Nowy pracodawca czeka, ale okres zezwolenia albo warunki budzą wątpliwości — opisz sytuację.

Sytuacja 2. Utrata pracy a karta pobytu: zwolnienie lub wypowiedzenie

Najważniejsze — zawiadomić. Bez zawiadomienia 30 dni nie działa, a niezgłoszona utrata pracy jest wprost podstawą odmowy zmiany zezwolenia na nowego pracodawcę, art. 120 ust. 4 pkt 6.

Jeśli w ciągu 30 dni nie uda się znaleźć pracy, zezwolenie mogą cofnąć. Od decyzji o cofnięciu przysługuje odwołanie w ciągu 14 dni, po ostatecznym cofnięciu — 30 dni na wyjazd. Co dalej — w artykule o deportacji według sytuacji.

Sytuacja 3. Pracodawca zamknął firmę lub przestał płacić

• Firma zakończyła działalność — zezwolenie się cofa, jeśli pracodawca nie prowadzi działalności, zawiesił ją, został wykreślony z rejestru lub jest w likwidacji, art. 122.
• Dla ciebie to utrata pracy: te same 15 dni roboczych na zawiadomienie i 30 dni na znalezienie pracy, sytuacja 2.
• Zakład pracy przeszedł do innej firmy — to nie jest zmiana pracodawcy: zmiana zezwolenia nie jest potrzebna, nowy pracodawca zawiadamia wojewodę, art. 119.

Sytuacja 4. Zmieniła się pensja, wymiar lub stanowisko u tego samego pracodawcy

Wiersz o podwyżce to nasza lektura art. 118–120: ustawa wymaga zmiany przy „innych warunkach” niż w decyzji, a w decyzji wpisana jest dolna granica wynagrodzenia.

Sytuacja 5. Zmiana pracodawcy w trakcie oczekiwania na kartę pobytu

Dopóki rozpatrywany jest wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, pobyt jest legalny, art. 108. Ale wniosek złożono pod konkretnego pracodawcę, a jego warunki muszą być aktualne na dzień decyzji — według wyjaśnień MOS.

• Pracować u nowego pracodawcy w trakcie oczekiwania ustawa pozwala na podstawie zezwolenia na pracę albo wpisanego do ewidencji oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi dla tej pracy, jeśli bezpośrednio przed złożeniem wniosku miałeś prawo do pracy, art. 3 ust. 3 pkt 2 ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom.
• Dla samej sprawy o kartę potrzebne są aktualne warunki pracy — zawiadom wojewodę o zmianie i przedstaw załącznik nr 1 od nowego pracodawcy. Czy wojewoda przyjmie nowego pracodawcę w tym samym postępowaniu, czy zażąda nowego wniosku, ustawa wprost nie mówi; warto to ustalić w swoim urzędzie wojewódzkim.
• Jeśli przed złożeniem wniosku miałeś swobodny dostęp do rynku pracy — z tytułu małżeństwa, studiów, Karty Polaka — zachowujesz go na czas oczekiwania, art. 3 ust. 1 pkt 18.

Zmieniłeś pracę w trakcie oczekiwania na kartę — opisz, jak złożono wniosek.

Sytuacja 6. Karta pobytu bez przypisania do pracodawcy

Zmiana zezwolenia nie jest potrzebna, jeśli masz swobodny dostęp do rynku pracy, art. 3 ust. 1 ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom:

• zezwolenie z tytułu małżeństwa z obywatelem Polski lub w celu połączenia z rodziną;
• zezwolenie w celu studiów na uczelni;
• pobyt stały lub status rezydenta długoterminowego UE;
• status UKR lub karta CUKR.

Bez zezwolenia na pracę pracują także osoby przebywające legalnie w Polsce na zezwoleniu czasowym, które mają Kartę Polaka lub dyplom polskiej uczelni, ust. 5. Jeśli taka osoba ma kartę w celu pracy, w decyzji zamiast pracodawcy wskazuje się podstawę zwolnienia, art. 118 ust. 3–4, i — w naszej lekturze — zmiana pracy nie wymaga zmiany zezwolenia: w decyzji nie ma warunków, które można by zmienić.

Jeśli podstawa zwolnienia pojawiła się, gdy masz zwykłą kartę w celu pracy — np. ukończyłeś polską uczelnię — złóż wniosek o zmianę zezwolenia „na pracę bez zezwolenia na pracę”, art. 120 ust. 1 pkt 1. Które karty dają swobodny dostęp do rynku pracy — w artykule o karcie pobytu.

Wniosek o zmianę zezwolenia na pobyt czasowy i pracę: dokumenty

Według wyjaśnień MOS:

Dokumenty w języku obcym — z tłumaczeniem przysięgłym, kopie — poświadczone. Szczegółowo o formie — w artykule o dokumentach do karty pobytu.

Co chroni w trakcie postępowania o zmianę

• Okres ważności zezwolenia nie zmienia się wskutek zmiany w żadną stronę, art. 120 ust. 3.
• Nie wydaje się decyzji o zobowiązaniu do powrotu z powodu pobytu bez dokumentu, dopóki toczy się postępowanie o zmianę wszczęte na podstawie art. 120, art. 303 ust. 2.
• Od odmowy zmiany przysługuje odwołanie w ciągu 14 dni; do czasu, gdy stanie się ostateczna, nie podlega wykonaniu.

Jeśli zezwolenie wygasa w trakcie postępowania o zmianę, zmiana nie przedłuża jego ważności: złóż wniosek o kolejne zezwolenie przed jego upływem — szczegółowo w artykule o przedłużeniu karty pobytu.

Jak sprawdzić to samodzielnie

1. Ustawa o cudzoziemcach, Dz.U. 2025 poz. 1079: art. 118–123 — warunki w decyzji, kiedy zmiana nie jest potrzebna, a kiedy jest, utrata pracy, 30 dni; art. 303 ust. 2 — brak decyzji o zobowiązaniu do powrotu w trakcie postępowania o zmianę.
2. Nowelizacja Dz.U. 2025 poz. 1794, art. 1 pkt 17: art. 120a — wniosek na papierze.
3. Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy, art. 100d ust. 1 pkt 2 — zawieszenie biegu terminów w sprawach o zmianę.
4. Ustawa o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, Dz.U. 2025 poz. 621, art. 3 — swobodny dostęp do rynku pracy i praca na podstawie zezwolenia w trakcie oczekiwania.
5. MOS: dział „Zezwolenie jednolite”, zakładka „Zmiana zezwolenia”.

Najczęstsze pytania o zmianę pracodawcy na karcie pobytu

Kiedy zmiana pracodawcy nie jest prostą sprawą

Samodzielna zmiana pracodawcy jest realna, jeśli nowy pracodawca jest wiarygodny, wynagrodzenie przekracza minimalne, umowa nie jest krótsza niż okres ważności zezwolenia, a o utracie poprzedniej pracy zawiadomiłeś w terminie. Inaczej jest, jeśli:

• 15 dni roboczych minęło, a zawiadomienia nie było;
• 30 dni dobiega końca, a nowej umowy nie ma;
• zezwolenie wygasa wcześniej, niż skończy się postępowanie o zmianę;
• zmieniłeś pracę w trakcie oczekiwania na pierwszą kartę;
• zmiany odmówiono albo zezwolenie już cofnięto.

Opisz sytuację w formularzu poniżej — terminy liczy się tu w dniach.