Poradniki i badania

Złota wiza, pobyt za inwestycje i życie w Polsce: poradniki ze źródłami

Poradniki prowadzące jedną decyzję do końca oraz badania nad tym, co zmieniło się w przepisach: złota wiza i pobyt za inwestycje w pięciu jurysdykcjach, a także życie cudzoziemca w Polsce — karta pobytu, dokumenty, firma, podatki i nieruchomości. Każdy wpis wymienia sekcje naszej strony źródeł, względem których sprawdzono jego liczby, i nosi datę napisania — bo próg słuszny w sierpniu może nie być słuszny w marcu, a tekst bez daty prosi, by wierzyć mu na słowo.

17 września 2026Przepisy
Legalizacja pobytu cudzoziemca w Polsce: jak zostać legalnie i co robić na każdym etapie
Legalizacja pobytu w Polsce to nie jeden dokument, tylko drabina: zezwolenie na pobyt czasowy, dla obywateli Ukrainy — status UKR i karta CUKR, potem pobyt stały albo status rezydenta długoterminowego UE i wreszcie obywatelstwo. Ta strona jest mapą całej drabiny: jakie są podstawy, ile kosztuje i ile trwa każdy krok w 2026 roku, jak składa się wniosek przez MOS, co robić w czasie oczekiwania, po odmowie, przy zmianie pracy i gdy karta się kończy. Każda sekcja prowadzi do szczegółowego omówienia z artykułami ustaw.
Jurysdykcje Polska
17 września 2026Przepisy
Inkubator przedsiębiorczości dla cudzoziemców: jak działa, czy jest legalny i dla kogo
„Inkubator przedsiębiorczości” to w Polsce dwa różne zjawiska: akademicki inkubator, który ustawa pozwala tworzyć uczelniom dla ich studentów i pracowników, oraz komercyjny model, w którym firma lub fundacja prowadzi twoją działalność pod swoim numerem, a ty pracujesz na podstawie umowy z nią. Tutaj, z artykułami ustaw: czy taki model jest legalny, dlaczego cudzoziemiec potrzebuje do niego prawa do pracy, czym różni się od JDG, czy można przez niego dostać kartę pobytu i co zmieniło się od lipca 2026 roku, gdy inspektor pracy zyskał prawo, by decyzją uznać umowę cywilnoprawną za umowę o pracę.
Jurysdykcje Polska
17 września 2026Przepisy
Firma w Polsce dla obcokrajowca: forma działalności, rejestracja, podatki i karta pobytu
Firma w Polsce dla obcokrajowca zaczyna się nie od pomysłu, tylko od pytania, w jakiej formie prawo pozwala ją prowadzić przy twoim statusie pobytu. Ta strona jest mapą tematu: forma działalności według statusu, rejestracja JDG i spółki z o.o., podatki i ZUS w pierwszych dwóch latach, konto firmowe i blokady, związek firmy z kartą pobytu, kartą CUKR, statusem rezydenta długoterminowego UE i zakupem nieruchomości. Każda sekcja prowadzi do szczegółowego omówienia z artykułami ustaw.
Jurysdykcje Polska
17 września 2026Przepisy
Jak cudzoziemiec może założyć firmę w Polsce: JDG czy spółka z o.o., rejestracja, konto, zawieszenie i likwidacja
Nie każdy cudzoziemiec może w Polsce założyć JDG: ustawa daje to prawo obywatelom UE i zamkniętej liście statusów pobytowych, a wszystkim pozostałym zostawia tylko spółki, przede wszystkim spółkę z o.o. Od 5 marca 2026 roku nie obowiązuje szczególny przepis, na podstawie którego JDG mógł założyć każdy legalnie przebywający w Polsce obywatel Ukrainy. Tu, artykuł po artykule: kto i w jakiej formie może prowadzić firmę, rejestracja w CEIDG i KRS z opłatami i terminami, ZUS i podatki pierwszego roku, próg VAT 240 000 zł, konto firmowe i jego blokada, a także zawieszenie działalności i likwidacja spółki z o.o.
Jurysdykcje Polska
16 września 2026Przepisy
Wymiana zagranicznego prawa jazdy na polskie: terminy, egzamin, dokumenty i koszt
Zagraniczne prawo jazdy obowiązuje w Polsce sześć miesięcy od dnia rozpoczęcia pobytu — potem to jazda bez uprawnień, zagrożona grzywną nie niższą niż 1500 zł i obowiązkowym zakazem prowadzenia pojazdów. Wymiana kosztuje 100 zł, a nie 100,50 zł: opłata zmieniła się 1 sierpnia 2025 roku. Egzamin teoretyczny nie dotyczy wszystkich, a 17 grudnia 2025 roku warunek przepisano: liczy się już nie państwo, lecz sam dokument — czy odpowiada wzorowi z konwencji wiedeńskiej. Tu cała procedura z artykułami: terminy, dokumenty, zdjęcie, tłumaczenie, nieważne prawo jazdy i powód, dla którego wymiana potrafi utknąć na potwierdzeniu danych.
Jurysdykcje Polska
16 września 2026Przepisy
Zakup nieruchomości przez cudzoziemca w Polsce: mieszkanie, dom i działka
Mieszkanie w Polsce cudzoziemiec może kupić bez żadnego zezwolenia — wynika to wprost z ustawy z 1920 roku. Zezwolenie ministra spraw wewnętrznych jest potrzebne na dom z działką, grunt, drugi dom i zakup przez spółkę kontrolowaną. Kosztuje 1570 zł, jest ważne dwa lata i dostaje je ten, kto wykaże więzi z Polską. Tu cały reżim artykuł po artykule, a razem z nim kosztorys transakcji: PCC 2% i zwolnienie dla pierwszego mieszkania, skala taksy notarialnej, 200 zł za wpis w księdze wieczystej, jak samodzielnie sprawdzić nieruchomość w księdze wieczystej i co do gruntów rolnych dokłada ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego.
Jurysdykcje Polska
15 września 2026Przepisy
Przedłużenie karty pobytu: kiedy złożyć wniosek o kolejne zezwolenie i co zrobić, gdy karta wygasła
Zezwolenia na pobyt czasowy i karty pobytu w Polsce się nie przedłuża: przed upływem obecnego zezwolenia składa się przez MOS wniosek o kolejne, a pobyt pozostaje legalny do decyzji. Kartę pobytu stałego i rezydenta długoterminowego UE wymienia się najpóźniej 30 dni przed upływem jej ważności, a po przeprowadzce lub zmianie nazwiska — w ciągu 14 dni. Tu jest siedem sytuacji: karta niedługo wygaśnie, wygasła po złożeniu wniosku, wygasła bez wniosku, karta pobytu stałego, przeprowadzka, utrata, karta CUKR — i osobno przedłużenie z mocy prawa do 4 marca 2027 roku dla obywateli Ukrainy.
Jurysdykcje Polska
15 września 2026Przepisy
Zmiana pracodawcy a karta pobytu: kiedy zmienić zezwolenie i co zrobić po utracie pracy
Karta pobytu w celu pracy jest przypisana do pracodawcy wskazanego w decyzji, więc żeby zmienić pracę, trzeba zmienić zezwolenie: wniosek papierowy, załącznik nr 1 od nowego pracodawcy, 220 zł. Nie przy każdej zmianie: nowy adres lub nazwa firmy, więcej godzin z proporcjonalnie wyższą pensją, umowa o pracę zamiast cywilnoprawnej zmiany nie wymagają. Tu sześć sytuacji — chcę zmienić pracę, straciłem pracę, firma się zamknęła, zmieniła się pensja lub wymiar, zmiana pracy w trakcie oczekiwania na kartę, karta bez przypisania — z terminami 15 dni roboczych i 30 dni oraz przepisami ustawy.
Jurysdykcje Polska
15 września 2026Przepisy
Decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu: co zrobić pilnie w ośmiu sytuacjach
„Deportacja” w polskim prawie to decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i prawie zawsze przed nią biegnie termin, w którym można jeszcze coś zrobić. Tu jest osiem sytuacji, w których znajdują się cudzoziemcy w Polsce: odmowa karty pobytu na podstawie pracy, małżeństwa, studiów lub rodziny; koniec wizy albo ruchu bezwizowego; utrata pracy; cofnięcie zezwolenia; utrata statusu UKR; zatrzymanie przez Straż Graniczną; zakaz wjazdu. Dla każdej — co zrobić w pierwszych dniach, jakie terminy biegną i które przepisy ustawy o cudzoziemcach są po twojej stronie.
Jurysdykcje Polska
15 września 2026Przepisy
Dokumenty do karty pobytu w 2026 roku: lista według podstawy i wniosek w MOS
Od 27 kwietnia 2026 roku dokumenty do karty pobytu składa się w trzech etapach: wniosek ze zdjęciem, skanem paszportu i załącznikiem pracodawcy lub uczelni — przez MOS; oryginał paszportu — na wizytę, przy pobraniu odcisków palców; reszta — na wezwanie wojewody, z terminem nie krótszym niż 14 dni. Tu są listy MOS dla każdej podstawy, wymagania dotyczące zdjęcia, czym jest załącznik nr 1 i kto go wypełnia, jakie dokumenty potwierdzają ubezpieczenie, dochód i mieszkanie, gdzie płacić 340, 440 i 100 zł oraz co zmienia się przy statusie UKR.
Jurysdykcje Polska
15 września 2026Przepisy
Odmowa karty pobytu: odwołanie od decyzji wojewody, terminy i co dalej
Negatywna decyzja to decyzja wojewody o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt. Na odwołanie jest 14 dni od doręczenia, nie musi ono zawierać szczegółowego uzasadnienia, a w czasie jego rozpatrywania pobyt jest legalny. Po ostatecznej odmowie jest 30 dni na wyjazd i w tym czasie nowego wniosku nie rozpatrzą. Tu cała droga według k.p.a. i ustawy o cudzoziemcach: rodzaje odmów, odwołanie, 90 dni Urzędu do Spraw Cudzoziemców, sąd, zobowiązanie do powrotu, zakaz wjazdu i opłata, której się nie zwraca.
Jurysdykcje Polska
15 września 2026Przepisy
Karta pobytu w Polsce: rodzaje, podstawy i jak ją uzyskać w 2026 roku
Karta pobytu to dokument, który potwierdza zezwolenie na pobyt w Polsce. Zezwolenie na pobyt czasowy wydaje się najwyżej na 3 lata z jednej z podstaw: praca, Niebieska Karta UE, działalność gospodarcza, studia, małżeństwo z obywatelem RP, łączenie z rodziną lub inne okoliczności. Tu są wszystkie podstawy z artykułami ustawy o cudzoziemcach: warunki każdej, płaca minimalna, 30 dni bez pracy, które karty dają dostęp do rynku pracy, pięć podstaw przy statusie UKR, wniosek przez MOS i opłaty, których przy nowych wnioskach nie zwraca się po odmowie.
Jurysdykcje Polska